Wat moeten kinderen voor hun 12e in de natuur gedaan hebben?
16 april 2012 door Jolanda Pikkaart |
foto J. Pikkaart
Vandaag was ik op de radio bij Knooppunt Kranenbarg naar aanleiding van een Engelse lijst van 50 dingen die kinderen voor hun 12e in de natuur moeten doen. In de Volkskrant van vandaag staan 30 dingen die kinderen buiten moeten doen, een vertaling van de oorspronkelijke lijst. In het radioprogramma spraken we over een Nederlandse versie. Want achter een waterval kijken is lastig hier, en een paar typisch Nederlandse natuurzaken mis ik. Daarom noemde ik in knooppunt een paar voorbeelden. Hieronder mijn langere lijst, maar volledig is hij zeker niet.
Heb jij een goed idee? laat het weten.
Wat moeten Nederlandse kinderen voor hun 12e buiten in de natuur gedaan hebben?
- Een waddeneiland bezoeken
- Een zeehond zien
- Van een hoge duin afrennen
- Op natuurijs schaatsen
- Een haarband of ketting van madeliefjes maken
- In het gras liggen en de vormen van wolken bekijken
- Naar de dansende koeien kijken als ze voor het eerst weer naar buiten gaan
- Slootje springen
- In een boom klimmen
- Een hut bouwen
- Een sneeuwengel maken
- Op een natuurcamping kamperen
- Uilenballen pluizen
- In plassen stampen
- Groente of fruit kweken in je tuin of op balkon
- Je bedekken met herfstbladeren
- Een boerderij bezoeken en zien waar de melk vandaan komt
- Een insect op je hand laten lopen
- In de golven springen
- Wilde bramen plukken
- Slootdiertjes bekijken
- Kikkers of Vlinders kweken (en vrij laten natuurlijk)
- Schelpen zoeken
- Slakkenrace
- In natuurwater zwemmen
- Vlot bouwen
- Brood bakken op een kampvuur
- Burrelende edelherten horen
- Op kraambezoek bij lammetjes
- Een herbarium maken
- Op het strand een dam bouwen
- Kastanjes zoeken en poppetjes maken
- Vuur maken met vergrootglas of vuursteen (onder begeleiding)
- Een vuur leren doven
- Zandkasteel maken
- Van een heuvel sleeën
- Een avondwandeling
- Diersporen zoeken
- Vanuit een schuilhut dieren bespieden
- Een bijenhotel of een vogelhuisje maken
- Garnalen vangen
- Steentjes laten stuiteren op het water
- Springbalsemien laten springen
- In een hooiberg spelen
- Kriebelbeestjes zoeken
- Zelf (onbevruchte) eieren onder een kip vandaan halen
- Met je blote voeten in de sneeuw lopen
Kom met je aanvullingen, dan hebben we straks ook een Nederlandse lijst voor natuurkinderen….. Luister ook naar de uitzending van Knooppunt Kranenbarg
ps aan de reacties hier, op Twitter en op Facebook te zien past onze lijst straks niet meer op een pagina
Ik maak hier een selectie. En kijk ook bij de reacties voor nog veel meer ideeën. En voor alle ouders, leerkrachten en begeleiders: zorg dat je zelf ook alles een keer gedaan hebt.


Die hoge berg in Schoorl, dat kan natuurlijk ook ergens anders, je zou maar aan de andere kant van NL wonen en er niet heen kunnen als ouders terwijl er om de hoek iets net zo leuks is
met plaatsnaam erbij valt dat dus voor mij onder dezelfde noemer als die waterval.
Ik heb hiervan niet alles voor m’n 12e gedaan trouwens, en dat terwijl ik op scouting zat en bijna hele dagen buiten was. Maar goed. Ik zou dan weer dingen als vlotten bouwen missen.
Voeg maar toe:
- vuurtje leren stoken zonder lucifers
- broodjes bakken op vuur
- eetbare planten verzamelen en soep ervan maken
- overnachten in het bos in de open lucht
- burrelende edelherten horen
- in je nakie in natuurwater zwemmen
ik weet er nog wel een paar ( lees Het oergevoel ) maar hoor ook graag anderen!
ps waar komt die Engelse lijst vandaan?
Kennen jullie het boek “Go wild!”van Fiona Danks. Moet spoedig eens in het nederlands vertaald worden!
30 dingen die een kind moet doen in de natuur voor hun 12de.
-op kraambezoek bij lammetjes.
-een herbarium maken
Bramen plukken… geweldig om te doen maar helaas mag het niet. Als een boswachter of groenbeheerder je dat ziet doen, ben je zwaar in overtreding. Zie http://www.goeievraag.nl/vraag/verboden-bramen-plukken.78799
Aanvullingen:
*kriebelbeestjes zoeken (bodemdiertjes)
*aan ongewassen wol ruiken (of een schaap geaaid hebben en daarna aan je vingers ruiken)
* een berg maken van herfstbladeren en daar op springen
* “schilderij” van eikeltjes maken (en kastanjes, denneappels, takjes en andere natuurschatten)
Engelse lijst komt van National Trust, soort Natuurmonumenten
Wat dacht je van:
- blote voeten in het natte gras op een hele vroege zomerochtend
- luisteren naar de sapstroom van bomen
- vleermuizenexcursie in het donker
- aan een touw slingeren boven water: plons!
- natuurkunst maken
- toverfluitje snijden
- je naam in waterkers zaaien
- in een schuilhut wachten op herten en wilde zwijnen
- volle maan wandeling
- bijenhotel of vogelhuisje maken
- enz enz
Alle boeken van Danks en Schofield zijn inspirerend! Ik denk dat de National Trust dan ook lichtelijk van hen heeft ‘gejat’. Ondertitel van Go Wild: 101 things to do outdoors before you grow up….
* Een kasteel maken van druipzand (water en zand door je vingers laten stromen en daar dan een kasteel van bij elkaar druipen).
* Kastanjes zoeken en poppetjes van maken
* Met een vergrootglas iets in de brand steken
* Rond het kampvuur aan elkaar spookverhalen vertellen of moppen tappen
Jouw eigen plekje zoeken in de natuur .
Tegen een boom aanzitten , je verhaal vertellen tegen de boom en voelen wat voor kracht en wijsheid er vanuit gaat .
Ondergrondse hutten maken .
Nog eentje vergeten. Een hele belangrijke als Nederlander zijnde:
* Op het strand een dam bouwen in bij eb leegstromende geultjes (heet dat een mui?)
Nog eentje dan. Speciaal voor overbezorgde moeders van wilde jongetjes:
* Met stokken vechten
Wat mij betreft kan er nog bij:
- vissen
- sporen zoeken van ree, vos of haas in modder of sneeuw
- een bootje vouwen van rietbladeren
- zelf een pijl en boog maken van hout
- met een zakmes kerven in hout
- vlierbloesemsiroop maken (zie http://vimeo.com/12680048)
- een katapult maken van een tak en een postelastiek
‘t Meeste wat ik gedaan heb staat al in de lijst.. maar hier komen er nog een paar.
Zacht zand door je handen laten lopen (voelt zo fijn).
Met zand/water een kasteel/figuur/of modderberg bouwen.
Een avond/nacht wandeling maken.. liefst met heldere hemel.. en kijken naar de sterren en maan.
Een avond/nachtwandeling in de (vallende) sneeuw.. genieten van de stilte en hoe licht het dan is.
Een boontje planten en dan ontdekken dat er in de peulen die er aan groeien weer precies diezelfde boontjes zitten. Groot inzicht!
- Een veldboeket samenstellen.
- Bosvruchten plukken en eten (niet alleen bramen of appels), en ze leren onderscheiden van giftige vruchten. Bosbessen, bosaardbeien, frambozen…
- Zonnedauw zien.
- Naar een (schier)eiland zwemmen of er op een andere avontuurlijke manier komen. Zonder ouders.
- Alle soorten Nederlands wild in het wild gezien hebben. Op zijn minst hert, ree, ever, haas, konijn, fazant. Maar ook: egel, muis, waterrat, aalscholver, uil.
- Beukenootjes verzamelen en eten.
- Door bomijs lopen.
- Daslook ruiken.
- Zowel tamme als wilde kastanjes herkennen.
- Door de grienden lopen/varen (Biesbosch).
- Een biddende roofvogel zien.
- In een grot zijn geweest. Bij voorkeur een druipsteengrot.
- ‘s Nachts in het duister naar de sterren kijken en meteorieten zien.
- Grote Beer en Orion aan de nachthemel herkennen.
- Melk direct van de boerderij drinken (wel koken!), of voedsel proeven dat met wei is bereid.
- Boerderijdieren aaien: koe, geit, schaap, etc.
- Dingen maken van zelfgevonden natuurlijke materialen.
- Op een paard of pony hebben gezeten
- Op een onverhard pad hebben gelopen, bij voorkeur een wissel. Of gewoon helemaal buiten de paden, zoals in De Stille Kern bij Zeewolde.
- Een berg hebben beklommen. Bijvoorbeeld de Holterberg.
- Of een hooiberg: in een hooiberg spelen.
- Een beek oversteken, zonder brug en zelfstandig.
- Een gat graven op de Veluwe, in de podzolgrond. Kiezels verzamelen.
- De heide in bloei zien staan.
- Inschatten wanneer het onweer bij je is.
- Op een rivierstrandje kijken wat er te zien is, in het riet lopen, op een krib lopen.
- In de holle ruimten van knotwilgen kijken.
- Leren wat je tegen de natuur kunt doen met natuurlijke middelen: muggenbeten, brandnetelellende, etc. behandelen.
- De bron van een beek of rivier hebben gezien.
Esdoornvruchten (“neusjes”) als helekopter gebruiken of op je neus plakken.
- Vleermuizen ontdekken en ermee spelen door iets in de lucht te gooien.
- Bronwater drinken, direct uit de bron (waar dat is toegestaan door organisaties van volksgezondheid).
- Ooievaars zien, ook op hun nest.
- Het gedrag van de zwaluw leren interpreteren m.b.t. de weersvoorspelling.
- Het hoogveen bezoeken met zijn veenafgravingen en knuppelbruggetjes.
- Vonken maken in het donker met vuursteen.
- Hars van een boomstam krabben en ruiken.
- Haaientanden of andere fossielen zoeken.
- Vissen met een hengel, de vis vastpakken, losmaken en teruggooien.
- In complete duisternis buiten zijn.
- In een flinke storm op het strand lopen.
- Een dood dier zien.
- Vliegenzwammen zien.
- Open vuur leren doven.
- Een beek afdammen.
- Een rups over je hand laten lopen.
- Mestkevers bezig zien.
Ja, Nederland is niet zo groot, maar België en aangrenzend Duitsland (o.a. Eiffel) bieden mogelijkheden genoeg.
Agnes
de Engelse lijst vind je als link in het artikel. Ik heb sommige suggesties aan mijn lijst toegevoegd. Vuurtje stoken (zonder lucifers) en in de open lucht slapen in het bos, dat zijn hele goede alleen het moet wel duidelijk zijn dat dat alleen kan onder begeleiding van bv de boswachter. Ik wil geen bosbranden veroorzaken
.
Jolanda
“Fluiten” op een grasspriet.
Springbalsemien laten springen.
tamme kastanjes en beukennootjes zoeken en eten.
Verdwalen….. En de weg terug vinden.
Wat een leuke aanvullingen. Ik werk de lijst bij.
Boomschorsafdrukken maken met papier en wasco
@Klaas: dat is meer een binnenactiviteit toch?
Jack
Jij hebt een eigen lijst gemaakt
Ik haal er een paar uit, anders schrijven we een boek
Jolanda
Even in reactie op no. 4 over dat bramen plukken:
Nog eentje wat je gedaan moet hebben voor je 12e
* Iets wat eigenlijk niet mag van de bos- of veldwachter (maar toch niet zo heel erg is – zoals bramen plukken, een dammetje maken in een sloot, verboden toegangbordjes negeren).
fluiten op een eikelhoedje
Bart
Die is leuk. Wat denk je van de takken hutten die door de gemeente worden weggehaald? Inderdaad met respect omgaan met de natuur… als je altijd netjes op het pad loopt mis je heel veel.
* naar de sterren kijken op een heel donkere plek (maar waar vind je dat nog in Nederland)
En kijk eens op https://www.50things.org.uk/ de interactieve site die bij dit verhaal hoort, je kunt er (als je in Engeland woont tenminste) vinden waar je de dingen van de lijst het beste kunt doen, punten halen en bijhouden wat je al gedaan hebt. En de originele site: http://www.nationaltrust.org.uk/what-we-do/news/view-page/item804841/
Van zelf gepukt fruit(bramen bijv.) jam maken.
Kunnen we in no-time een Nederlandse versie creëren van die Engelse interactieve site? Of jouw blog lijst meer bekendheid geven bv via http://www.scharrelkids.nl
Er zijn al leuke boekjes uit..
Overigens, heerlijk al die tips!
Je kunt er nog een aanvulling van maken: wat zou je het liefst doen in de natuur als je het helemaal zelf mocht bepalen, er vanuit gaande dat je het in respect voor de natuur doet?
Op de 1e plaats voor mij blijven staan: onder de sterrenhemel slapen en in natuurwater zwemmen.
Nog nooit van gehoord dat je van de boswachter geen bramen mag plukken! Waar heeft dat mee te maken?
Wel gehoord van advies om geen bessen etc onder de 1 meter te plukken ivm vossenpies die een leverziekte kan veroorzaken.
En mijn liefst wens aan het universum: alle teken LYME vrij maken zodat al die duizenden kinderen niet meer bang hoeven te zijn voor die “tekens”; dit hoor ik nu al dagen als eerste reacties van Utrechstse schoolkinderen die met Natuurwijs naar het bos komen.
Of misschien moet er een vaccinatieprogramma komen?
Of een biologische bestrijder… als tegenhanger voor de verhalen dat LYME express de wereld in geholpen is?
Wat een leuke site!
Mijn dochters zijn nu bijna 4 en 1. Veel van deze lijst hebben ze al gedaan. Maar ik vind het een leuke richtlijn voor andere uitjes.
Ik ga deze site zeker in de gaten houden!
De wondere wereld van de doerebout…wanneer deze gaat donzen en pluizen, dansend en huppelend richting de zon en alle pluizen achter je aan zien “donzen”. Eindeloos lang, tjee wat een oneindigheid aan pluizen!!!!! Deze tijd (begin mei)zijn ze rijp voor om mee te geen dansen!
Via Femke Doorenspleet: op je blote voeten door de sneeuw lopen
Ach wat zullen de kinderen het druk krijgen met wat wij leuk vonden.
Dat het ons betrokken milieu-mensen maakte, zegt niets wat over wat het bij een ander doet.
Wat je kinderen wenst, is de ruimte om zelf ervaringen op te doen.
Dat is helemaal waar. Het is wel een mooie lijst. En als je als ouder enthousiast bent over iets dan breng je dat voor een deel waarschijnlijk ook op je kinderen over.
Zie deze site nu pas, maar ik heb er ook nog een, die ik, uiteraard, erg goed vind
Na een regenbuitje op je blote knietjes in het gras wormen naar boven zien komen en zo’n glibber door je handjes laten gaan.
In de winter ‘s als het heeft gesneeuwd ‘s ochtends vroeg je bed uit en op straat een ijsglijbaan maken. Alleen of nog leuker met al die andere buurtkinderen die zo vroeg wakker werden omdat je voelt dat het heeft gesneeuwd!
Nog een aantal zaken:
Ketelkoken
Zelf houthakken / klieven
Met een mes een houtstok voor je brood maken
Met een mes mooie figuren maken van hout tijdens je wandeling
Zelf dieren fotograferen
Met een kajak en slaapuitrusting de natuur in en een kamp opzetten
In de sneeuw een kampvuur maken en daar eten op maken
Een maand lang geen tv kijken en voelen hoe dat is
Snorkelen en krabben en oesters vangen om te eten (op kampvuur)
Je huiswerk maken in het bos onder een boom
Bij open vuur in slaap vallen, buiten.
Wildkamperen in Zweden, water uit het meer drinken en zelf een wc graven.
Een reactie op nr 14 van Jack!
Mooi! Jij hebt veel ondernomen. Wij willen wel eens contact met je hebben. Ben benieuwd naar de avonturen die je met kinderen hebt ondernomen.
Heerlijk, al die leuke buitendingetjes,
ik mis nog de Teunisbloemen open zien gaan in de avondschemering, ook het herkennen van echt karakteristieke geuren, zoals bloeiende Meidoorns in de lente, de Lindes rond midzomer, Liguster is ook zo’n typische……deze zitten allemaal in de woonomgeving, is dus niet alleen weggelegd voor de echte natuurvorsers. Absolute must is lijfcontact, dus blote voeten in het bos/in de sneeuw, ook bloot zwemmen in natuurwater, verder echt in het donker gaan wandelen, bijv. in een bos. De maan zien opkomen is ook erg fijn! Eigenlijk zou iedereen een keer moeten volgen hoe de maan groeit naar vol en weer krimpt, en daarbij elk avond iets later verdwijnt/op komt.
Kamille plukken niet de valse maar de echte en er thee
van zetten en dat dan gezellig met het gezin drinken!